Қазақстан ТМҰ елдерімен өзара сауда-экономикалық іс-қимылды күшейтеді

Бүгін Астанада Түркі мемлекеттері ұйымы елдерінің (ТМҰ) мемлекеттік орган, бизнес-қоғамдастық және даму институттары өкілдерін біріктірген Түркі сауда-өнеркәсіп палаталары одағының 3-Бас Ассамблеясы өткізілді.

Қазақстанның ТМҰ елдерімен өзара сауда-экономикалық іс-қимылы туралы ҚР Ұлттық экономика вице-министрі Асан Дарбаев негізгі баяндама жасады. Ол Қазақстан Түркі мемлекеттерінің ұйымын экономикалық интеграцияны тереңдету, инвестицияны дамыту, өнеркәсіптік кооперация мен логистикалық дәліз үшін стратегиялық алаң ретінде қарастыратынын атап өтті.

«Түркі аймағы бүгінде айтарлықтай экономикалық әлеуетке ие. Біздің ортақ міндетіміз – тұрақты қосылған құн тізбегін және бизнес үшін жаңа өсу нүктелерін құра отырып, оны толық көлемде ашу», - деп атап өтті Асан Дарбаев.

Оның айтуынша, өзара сауда динамикасы экономикалық ынтымақтастықтың тұрақтылығы мен сұранысын дәлелдейді. 2025 жылғы 10 айдың қорытындысы бойынша Қазақстанның ТМҰ елдерімен тауар айналымы көлемі 10,4 млрд АҚШ доллары. Бұл өткен жылғы сәйкес кезеңмен салыстырғанда 10,9%-ға артық. Қазақстанның экспорты 17,1%-ға өсіп, 7,6 млрд АҚШ долларына жетті. Импорт 4,8 млрд АҚШ доллары деңгейіндегі оң сауда сальдосын қамтамасыз етіп, 2,8 млрд АҚШ долларына жетті. 

Экспорттың өсуі мыс пен мыс катодтарын, шикі мұнайды, бидайды, мұнай өнімін, күнбағыс майын, сондай-ақ металлургия мен агроөнеркәсіптік кешен өнімін жеткізуді ұлғайту есебінен қамтамасыз етілді. Бұл шикізат компонентінің сақталуын ғана емес, сонымен бірге қосылған құны жоғары тауар номенклатурасының біртіндеп артуын да көрсетеді.

Сөз сөйлеу кезінде Қазақстанның инвестициялық тартымдылығына ерекше назар аударылды. Ел Дүниежүзілік Банктің Doing Business зерттеуі мен Business Ready 2025 рейтингін қосқанда, бизнесті жүргізудің халықаралық жеңілдік рейтингінде тұрақты жоғары позицияны көрсетеді.

Мемлекет басшысының 2029 жылға қарай экономиканы екі есе арттыру жөніндегі міндеті шеңберінде Үкімет тікелей шетелдік инвестицияны кемінде 150 млрд АҚШ доллары көлемінде, сондай-ақ негізгі капиталға салынған инвестиция үлесін 2029 жылға қарай ЖІӨ-нің 23%-на дейін ұлғайтуға бағдарланады.

Осы мақсатқа қол жеткізу үшін елде инвестицияны қолдаудың тұтас жүйесі қалыптасуда. 2030 жылға дейінгі Инвестициялық саясат тұжырымдамасы қабылданды. Қосылған құны жоғары бәсекеге қабілетті өндірісті дамытуға баса назар аударылып, капитал тарту тәсілі қайта қаралды. Инвесторлар қаржылай және қаржысыз мемлекеттік қолдауға қол жеткізе алады.

Асан Дарбаев атап өткендей, Қазақстан ТМҰ-ның белсенді қатысушысы. Ол Түркі инвестициялық қорының қызметін қолдай отырып, іскерлік ахуалды жақсарту, сауда кедергісін азайту, көлік-логистикалық байланысты дамыту, сондай-ақ цифрлық және сауда платформасын іске қосу бастамаларын дәйекті ілгерілетуде.

Анықтама: Түркі сауда-өнеркәсіп палаталары Одағы 2023 жылы Түркі сауда-өнеркәсіп палатасының негізінде құрылған. Оның құрамына Қырғызстан, Әзірбайжан, Қазақстан, Түркия, Өзбекстан кіреді. Венгрия мен Түркіменстан бақылаушы мәртебесіне ие. 2025 жылы Әзірбайжан оған төрағалық етті.

• 28.01.2026
• 5